YALOVA’DAN MEMLEKETE

Bir balkon akşamındayım Yalova’da,

Marmara gri, gökyüzü suskun.

Güller konuşuyor önümde,

ortancalar renk renk,

bir fıskiye gecenin koynuna

ışıklı halkalar bırakıyor.

Ben müziğe sığınıyorum.

Önce bir yavaş şarkı,

sonra Beethoven,

bir caz esintisi,

uzaklardan bir tango,

sonra Latin’in sıcak soluğu…

En son sazlar çalıyor,

kızlar oynuyor,

memleket giriyor içeri

bir türkü kılığında.

İyi ki doldurmuşum belleğimi müzikle;

internet yok burada,

ama insanın belleği var.

Bir de yüz wattlık hoparlör

yetiyor bazen

koca dünyanın gürültüsünü susturmaya.

Çayımı yudumlarken

Marmara’ya bakıyorum.

Deniz susuyor,

çayır susuyor,

çiçekler susuyor…

Ben susamıyorum.

Çünkü memleket

insanın içine yerleşmişse

sessizlik bile konuşur.

Kitaplığımda

Battal Gazi’yi arıyorum,

Malkaçoğlu’nu,

bir Red Kit’i,

bir Tenten’i…

Çocukluğumun o saf dünyasını,

iyinin iyi,

kötünün kötü olduğu

o güzel masalı…

Ama kızım kitaplığını

psikoloji kitaplarıyla doldurmuş.

Narsisizm, bilinçaltı,

travma, kişilik, benlik…

Ben bıktım artık

insanın yalnız kendisini anlatmasından.

Çünkü insan

yalnız kendisi değildir.

İnsan biraz da

yanındaki yoksuldur,

sokağın başındaki çocuktur,

fabrikada terleyen işçidir,

tarlada güneşlenen köylüdür,

ekmeğini bölüşen kadındır,

gece vardiyasından dönen gençtir.

İnsan,

başkasının acısını

kendi acısı kadar duyabilendir.

Gerisi

pahalı kitapların arasında

kendini arayan

koca bir yalnızlıktır.

Bana anlatmayın

“Önce birey mutlu olsun,

sonra toplum düzelir”

masalını.

İnsan tek başına

mutlu bir ada değildir.

Birinin sofrasında ekmek yoksa

ötekinin mutluluğu eksiktir.

Bir çocuğun

okula aç gittiği yerde

kimsenin vicdanı tok değildir.

Bir işçi

ömrünü satıyorsa

bir başkasının serveti

o kadar da masum değildir.

Tarih bunu yazdı.

Köle vardı,

efendi vardı.

Serf vardı,

senyör vardı.

Reaya vardı,

saray vardı.

İşçi vardı,

patron vardı.

Ve yüzyıllar boyunca

aynı soru dolaştı dünyanın üzerinde:

Kim üretiyor,

kim yönetiyor,

kim yiyor?

İnsanlık yürüdü,

saraylar değişti,

bayraklar değişti,

diller değişti…

Ama düzenin eski sorusu

yerinde kaldı.

Şimdi bakıyorum memlekete.

Saraylar büyüyor,

makam arabaları çoğalıyor,

korumalar kalabalıklaşıyor,

uçaklar çoğalıyor…

Ama halkın sofrası

aynı hızla büyümüyor.

Bir yanda

itibarın gölgesinde yaşayanlar,

öte yanda

ayın sonunu getirmeye çalışanlar…

Bir yanda

lüksün sessizliği,

öte yanda

pazar filesinin hesabı.

Ve ben soruyorum:

Bu kadar azamet

ne için?

Bu kadar koruma,

bu kadar saray,

bu kadar gösteriş

ne için?

İtibar mı?

İtibar,

halkın ekmeği küçülürken

büyütülecek bir şey değildir.

Azamet mi?

Azamet,

yoksulun kapısında

başını eğemeyenlerin

oyuncağıdır.

Devlet büyük olur

saraylarıyla değil,

vatandaşının onuruyla.

Memleket büyük olur

uçaklarıyla değil,

çocuklarının geleceğiyle.

Yalova’da balkonumda

gece ilerliyor.

Marmara hâlâ gri.

Fıskiye hâlâ renkli.

Güller hâlâ güzel.

Müzik susmuş.

Ama içimde

uzaklardan bir türkü geliyor.

Amasya’dan mı,

Anadolu’dan mı,

çocukluğumdan mı

bilmiyorum.

Belki annemin sesidir,

belki babamın suskunluğu,

belki eski bir sokağın

akşam ezgisi…

Belki de

bu memleketin

yüzyıllardır bitmeyen

yarasıdır.

Ve ben

yetmiş yedi yıllık ömrümün

bir köşesinde oturmuş,

Marmara’ya bakarken

şunu düşünüyorum:

Bir memleket

ancak insanıyla güzeldir.

Gülün güzelliği geçer,

fıskiyenin ışığı söner,

sarayların kapıları kapanır,

makamların sahipleri değişir.

Ama halk kalır.

Ve halkın türküsü

hiç susmaz.

Bir gün

bu ülkenin bütün balkonlarında

aynı türkü çalacak:

Ne saray,

ne saltanat,

ne kibir,

ne yalan…

İnsanca bir hayat,

eşitçe bir ekmek,

özgürce bir gökyüzü

ve kimsenin kimseye

kul olmadığı

bir memleket.

İşte o gün

Marmara da mavi olacaktır.

Çünkü denizlerin rengi bile

insanın yüreğinden geçer.

Macit CÜNÜNOĞLU